Waarom zeggen zorgprofessionals hun baan op?

Een onderzoek naar de uitstroom in de sector

​Waarom wisselen zorgprofessionals van baan of zeggen ze de sector zelfs gedag? Dat heeft onderzoeker Jorrit Lang uitgezocht namens Pensioenfonds Zorg en Welzijn (PFZW): “De stijgende cijfers over uitstroom uit de sector zijn al langer bekend. Wij hebben gekeken naar de oorzaken. Wat vinden de werknemers zelf? Zij geven als belangrijkste oorzaken voor vertrek: het management, de inhoud van het werk en de werkdruk. En daar kan je als organisatie iets aan doen.”

 

Als een werknemer ontslag neemt of krijgt, geeft zijn werkgever dat door aan het pensioenfonds. En daarmee heeft PFZW, het grootste pensioenfonds in zorg en welzijn, toegang tot de mensen achter de cijfers over uitstroom in de zorg. Lang: “Het onderwerp ‘Waarom vertrekken werknemers uit de zorg’ sprak de deelnemers van PFZW aan. Binnen een week reageerden 1198 van de 6666 mensen die we vroegen mee te werken aan het onderzoek. Maar liefst 18 procent vulde de vragenlijst in en dat is hoog voor dit soort onderzoeken. Daarnaast is de responsgroep evenredig verdeeld over de sector zorg en welzijn: van verpleegkundigen tot jeugdzorg.”

Het gaat niet om geld maar om kwaliteit

Het eerste wat opvalt aan de uitkomsten is dat geld en promotie niet de belangrijkste redenen voor vertrek zijn. Lang: “In het nieuws komt vaak voorbij dat de zorg slecht betaalt, maar geld werd maar heel weinig genoemd in ons onderzoek. Wat wel vaak als reden wordt genoemd is het management. Met 39% is dat de meest genoemde reden. Gevolgd door de inhoud van het werk (37%) en de hoge werkdruk (30%). De toelichting bij deze keuzes komt neer op: ik wil in staat gesteld worden om gewoon mijn werk te kunnen doen.”

 

En dat gebeurt vaak niet, omdat werknemers te druk zijn met administratie en regelwerk, te hoge werkdruk ervaren en te weinig – of geen – ondersteuning van het management krijgen. Lang: “De tijdsdruk is toegenomen. Dat zie je sterk terug in de gegeven antwoorden. Bijvoorbeeld in de thuiszorg, daar heeft een verpleegkundige een x-aantal minuten voor een bezoek. Maar een verpleegkundige wil meer zijn dan iemand die even snel de steunkousen komt aantrekken of helpt met douchen. De toegenomen administratie in de sector en de uitval van collega’s versterken het gevoel te weinig tijd te hebben voor het echte werk.”

Geld is tijd

Volgens de zorgprofessionals zou er iets aan de bedrijfsvoering of het management moeten veranderen. Maar wat dan? Lang: “De strekking is dat veel werknemers het gevoel hebben dat ze een nummer zijn en dat zij alleen een dienst uitvoeren. De wens van de werknemers is duidelijk: stuur ons aan, begeleid ons goed en zorg dat we ons werk zo goed mogelijk kunnen doen.” Tegelijkertijd kun je als bestuurder niet alles veranderen. Lang: “Werkgevers hebben natuurlijk te maken met een beperkte hoeveelheid tijd en geld, waar alles van moet gebeuren.”.  

Een vitale sector

Lang: “Met dit onderzoek voegen we het perspectief van de werknemers toe aan de discussie over hoe de sector gezond kan blijven. Wat wij belangrijk vinden is het behoud van vitaliteit van medewerkers, want dat levert een vitale sector op en daar hebben werknemers, werkgevers en ook wij als pensioenfonds baat bij. Het doel van PFZW is een goed pensioen in een leefbare wereld. Daar hoort een vitale sector bij waar mensen met plezier zorgen voor anderen.”

En dat goede pensioen lukt alleen met een vitale sector. Lang: “Twintig procent van de werknemers boven de 60 jaar zit in de WIA. Door samen te kijken hoe het werk voor zorgprofessionals beter ingericht kan worden, zorgen we samen voor een vitalere sector met minder uitstroom.”

 

18 oktober 2018